{"id":78228,"date":"2023-10-31T11:39:02","date_gmt":"2023-10-31T10:39:02","guid":{"rendered":"https:\/\/ihdemu.com\/?p=78228"},"modified":"2026-03-11T10:52:22","modified_gmt":"2026-03-11T09:52:22","slug":"dzien-zmarlych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/dzien-zmarlych\/","title":{"rendered":"Dzie\u0144 Zmar\u0142ych"},"content":{"rendered":"<p><strong>Dzie\u0144 Zmar\u0142ych<\/strong> to jedno z najwa\u017cniejszych \u015bwi\u0105t w Meksyku. To \u015bwi\u0119to, obchodzone 1 i 2 listopada, jest tradycj\u0105 o korzeniach prehiszpa\u0144skich i zosta\u0142o uznane przez UNESCO za Niematerialne Dziedzictwo Kulturowe Ludzko\u015bci.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>W tym artykule przyjrzymy si\u0119 pochodzeniu tego \u015bwi\u0119ta, jego znaczeniu i sposobowi obchodzenia, a tak\u017ce wp\u0142ywowi, jaki wywar\u0142o na \u015bwiat dzi\u0119ki filmowi Disney-Pixar, <em>COCO<\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Na pocz\u0105tek, czy m\u00f3wimy <em>d\u00eda de muertos<\/em> czy <em>d\u00eda de los muertos<\/em>? Musimy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce obie formy s\u0105 powszechnie u\u017cywane, ale najcz\u0119stsz\u0105 i poprawn\u0105 form\u0105 jest <strong>&#8222;D\u00eda de Muertos&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Pochodzenie<\/strong> Dnia Zmar\u0142ych si\u0119ga <strong>kultur prehiszpa\u0144skich Mezoameryki<\/strong>, takich jak Aztekowie, Majowie, Pur\u00e9pecha i Totonakowie. Te kultury wierzy\u0142y, \u017ce <strong>\u015bmier\u0107 nie jest ko\u0144cem \u017cycia<\/strong>, lecz jedynie <strong>przej\u015bciem<\/strong> do innej p\u0142aszczyzny. Dla nich Dzie\u0144 Zmar\u0142ych by\u0142 okazj\u0105 do <strong>czczenia i wspominania<\/strong> bliskich, kt\u00f3rzy odeszli, i celebracji ich \u017cycia zamiast p\u0142akania nad ich \u015bmierci\u0105.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-724x1024.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-72424 size-large\" src=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-724x1024.jpg\" alt=\"Kolorowe meksyka\u0144skie uczczenie, D\u00edas de Muertos splata \u017cywych i zmar\u0142ych poprzez o\u0142tarze, kulinaria, cukrowe czaszki i g\u0142\u0119bok\u0105 symbolik\u0119.\" width=\"724\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-724x1024.jpg 724w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-212x300.jpg 212w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-768x1086.jpg 768w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-1086x1536.jpg 1086w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1-600x849.jpg 600w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-1.jpg 1414w\" sizes=\"(max-width: 724px) 100vw, 724px\" \/><\/a><\/p>\n<p>W okresie <strong>prehiszpa\u0144skim<\/strong> \u015bwi\u0119to obchodzono w dziewi\u0105tym miesi\u0105cu kalendarza azteckiego (sierpie\u0144) i trwa\u0142o ca\u0142y miesi\u0105c. Po przybyciu Hiszpan\u00f3w data zosta\u0142a przeniesiona, aby zbieg\u0142a si\u0119 z katolickim \u015bwi\u0119tem Wszystkich \u015awi\u0119tych i Dniem Zadusznym (1 i 2 listopada).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dzie\u0144 Zmar\u0142ych to \u015bwi\u0119to pe\u0142ne <strong>symboliki i znaczenia<\/strong>. Podczas obchod\u00f3w wierzy si\u0119, \u017ce dusze zmar\u0142ych bliskich powracaj\u0105 do \u015bwiata \u017cywych, aby odwiedzi\u0107 swoich krewnych. Dlatego w Dniu Zmar\u0142ych tworzy si\u0119 <strong>o\u0142tarze w domach i na cmentarzach<\/strong>, gdzie umieszcza si\u0119 ofiary, aby przyj\u0105\u0107 zmar\u0142ych.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Las <strong>ofiary<\/strong> zazwyczaj zawieraj\u0105 elementy takie jak <strong>chleb zmar\u0142ych<\/strong>, kt\u00f3ry jest s\u0142odkim chlebem w kszta\u0142cie czaszki i krzy\u017cuj\u0105cych si\u0119 ko\u015bci; kwiaty <strong>cempas\u00fachil<\/strong>, kt\u00f3re s\u0105 \u017c\u00f3\u0142tymi kwiatami, wierzy si\u0119, \u017ce prowadz\u0105 zmar\u0142ych do ich ofiar; \u015bwiece i lampiony, kt\u00f3re symbolizuj\u0105 \u015bwiat\u0142o o\u015bwietlaj\u0105ce drog\u0119 zmar\u0142ych; oraz <strong>zdj\u0119cia i osobiste przedmioty<\/strong> zmar\u0142ych.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Podczas obchod\u00f3w Dnia Zmar\u0142ych odbywaj\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cne aktywno\u015bci w ca\u0142ym Meksyku. Jedn\u0105 z najpopularniejszych jest <strong>parada catrinas<\/strong>, kt\u00f3ra jest procesj\u0105 ludzi przebranych za czaszki w eleganckich i kolorowych strojach. Parada ta odbywa si\u0119 w Meksyku, a tak\u017ce w innych miastach kraju.<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-78228 gallery-columns-3 gallery-size-medium'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2.png'><img decoding=\"async\" width=\"212\" height=\"300\" src=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-212x300.png\" class=\"attachment-medium size-medium\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-72442\" srcset=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-212x300.png 212w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-724x1024.png 724w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-768x1086.png 768w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-1086x1536.png 1086w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2-600x849.png 600w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-2.png 1414w\" sizes=\"(max-width: 212px) 100vw, 212px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-72442'>\n\t\t\t\tCatrinas: Eleganckie i szkieletowe postacie symboliczne, reprezentuj\u0105 \u015bmier\u0107 w meksyka\u0144skiej kulturze z wdzi\u0119kiem.\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3.png'><img decoding=\"async\" width=\"212\" height=\"300\" src=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-212x300.png\" class=\"attachment-medium size-medium\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-72451\" srcset=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-212x300.png 212w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-724x1024.png 724w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-768x1086.png 768w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-1086x1536.png 1086w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3-600x849.png 600w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-3.png 1414w\" sizes=\"(max-width: 212px) 100vw, 212px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-72451'>\n\t\t\t\tCatrinas: Eleganckie i szkieletowe postacie symboliczne, reprezentuj\u0105 \u015bmier\u0107 w meksyka\u0144skiej kulturze z wdzi\u0119kiem.\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4.png'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"212\" height=\"300\" src=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-212x300.png\" class=\"attachment-medium size-medium\" alt=\"Catrinas: Elegantes y esquel\u00e9ticas figuras emblem\u00e1ticas, representan la muerte en la cultura mexicana con estilo.\" aria-describedby=\"gallery-1-72460\" srcset=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-212x300.png 212w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-724x1024.png 724w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-768x1086.png 768w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-1086x1536.png 1086w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4-600x849.png 600w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-4.png 1414w\" sizes=\"(max-width: 212px) 100vw, 212px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-72460'>\n\t\t\t\tCatrinas: Eleganckie i szkieletowe postacie symboliczne, reprezentuj\u0105 \u015bmier\u0107 w meksyka\u0144skiej kulturze z wdzi\u0119kiem.\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p>Inn\u0105 popularn\u0105 aktywno\u015bci\u0105 podczas obchod\u00f3w Dnia Zmar\u0142ych jest <strong>odwiedzanie cmentarzy<\/strong>. Rodziny przychodz\u0105, aby oczy\u015bci\u0107 groby swoich bliskich i udekorowa\u0107 je kwiatami i \u015bwiecami. W niekt\u00f3rych miejscach odbywaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c <strong>spektakle teatralne i koncerty na \u017cywo<\/strong> na cmentarzach.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>W niekt\u00f3rych regionach Meksyku Dzie\u0144 Zmar\u0142ych jest obchodzony w bardzo szczeg\u00f3lny spos\u00f3b. W <strong>Oaxaca<\/strong>, na przyk\u0142ad, groby s\u0105 ozdabiane <strong>wieniecami z kwiat\u00f3w i \u015bwiecami<\/strong>, a odbywa si\u0119 nocna parada, podczas kt\u00f3rej zapalane s\u0105 lampiony z papieru. W <strong>Michoac\u00e1n<\/strong> mieszka\u0144cy tworz\u0105 o\u0142tarze zmar\u0142ych z osobistymi przedmiotami, jedzeniem i <strong>ulubionymi napojami<\/strong> zmar\u0142ych. Obchody Dnia Zmar\u0142ych w Meksyku przekraczaj\u0105 granice i s\u0105 obecnie uwa\u017cane za jedno z najwa\u017cniejszych i najbardziej reprezentatywnych <strong>\u015bwi\u0105t kultury meksyka\u0144skiej<\/strong>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>W 2017 roku film <strong>&#8222;Coco&#8221; Disney Pixara<\/strong> sta\u0142 si\u0119 \u015bwiatowym fenomenem, prezentuj\u0105c widzom wizj\u0119 Dnia Zmar\u0142ych w Meksyku. Film opowiada histori\u0119 ch\u0142opca imieniem Miguel, kt\u00f3ry pragnie zosta\u0107 muzykiem pomimo zakazu rodziny z powodu <strong>staro\u017cytnej kl\u0105twy<\/strong>. Przez histori\u0119 Miguel odkrywa znaczenie Dnia Zmar\u0142ych i to, jak ta tradycja pomaga zachowa\u0107 pami\u0119\u0107 o zmar\u0142ych bliskich.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&#8222;<strong>Coco<\/strong>&#8221; zdoby\u0142o ogromne uznanie publiczno\u015bci i krytyk\u00f3w, zarabiaj\u0105c ponad <strong>800 milion\u00f3w dolar\u00f3w<\/strong> na ca\u0142ym \u015bwiecie i zdobywaj\u0105c <strong>dwa Oscary<\/strong> w kategorii <strong>Najlepszy Film Animowany<\/strong> i <strong>Najlepsza Oryginalna Piosenka<\/strong> za &#8222;Remember Me&#8221;. Film pom\u00f3g\u0142 \u015bwiatu zrozumie\u0107 <strong>bogat\u0105 kultur\u0119 i tradycje Meksyku<\/strong> oraz rozpowszechni\u0107 obchody Dnia Zmar\u0142ych jako \u015bwi\u0119to, kt\u00f3re warto pozna\u0107 i cieszy\u0107 si\u0119 nim.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-212x300.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-72464 size-medium\" src=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-212x300.jpg\" alt=\"Kwiat Cempas\u00fachil: Jasny i aromatyczny, ozdabia o\u0142tarze Dnia Zmar\u0142ych, symbolizuje po\u0142\u0105czenie mi\u0119dzy \u015bwiatami.\" width=\"212\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-212x300.jpg 212w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-724x1024.jpg 724w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-768x1086.jpg 768w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-1086x1536.jpg 1086w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5-600x849.jpg 600w, https:\/\/ihdemu.com\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Diseno-sin-titulo-5.jpg 1414w\" sizes=\"(max-width: 212px) 100vw, 212px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dzie\u0144 Zmar\u0142ych to jedno z najwa\u017cniejszych \u015bwi\u0105t w Meksyku. To \u015bwi\u0119to, obchodzone 1 i 2 listopada, jest tradycj\u0105 o korzeniach prehiszpa\u0144skich i zosta\u0142o uznane przez UNESCO za Niematerialne Dziedzictwo Kulturowe Ludzko\u015bci. &nbsp; W tym artykule przyjrzymy si\u0119 pochodzeniu tego \u015bwi\u0119ta, jego znaczeniu i sposobowi obchodzenia, a tak\u017ce wp\u0142ywowi, jaki wywar\u0142o na \u015bwiat dzi\u0119ki filmowi Disney-Pixar, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":16,"featured_media":72422,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"default","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[657],"tags":[],"class_list":["post-78228","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultura"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78228","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/16"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=78228"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78228\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":110181,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/78228\/revisions\/110181"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/72422"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=78228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=78228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ihdemu.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=78228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}